“Als bibliothecaris word ik dan wel omringd door boeken, doorgaans ben ik veel meer bezig met mensen dan met boeken.”
Interview met Eefje Vloeberghs van Bib Joske
Eén van de vele loeiwarme dagen deze zomer stap ik bib Joske binnen. De hitte heeft de mensen van Sint-Joost-ten-Node niet tegengehouden om naar de bibliotheek te komen. Op elke verdieping tref je in de vele zithoekjes mensen aan: lezend, werkend, babbelend of gewoon even op adem komend.
Ik ben in 2016 begonnen in Bib Joske als bibliothecaris. Ik vind dit echt een topjob. Elke dag kan er helemaal anders uitzien. Deze ochtend was ik bijvoorbeeld nog fysiek aan het werk om te helpen bij de opbouw van Camping Josée en deze namiddag zit ik dan in de bibliotheek op de budgetten te zwoegen. Soms houd ik me ook bezig met personeelzaken, met programmatie of met de projectwerking van de Brusselse bibliotheken. En tussendoor doe ik natuurlijk heel veel babbeltjes, zoals nu met jou. Het is een heel sociale functie. Als bibliothecaris word ik dan wel omringd door boeken, doorgaans ben ik veel meer bezig met mensen dan met boeken.
Wat voor activiteiten organiseren jullie in deze bibliotheek?
We organiseren heel veel activiteiten, zowel in de bibliotheek als buitenshuis. Onze focus ligt nogal sterk op de jonge kinderen. Het voelt echt als onze verantwoordelijkheid als bibliotheek om mee te werken aan de vroeggeletterdheid van de Brusselse jeugd. We organiseren wekelijks vertelmomenten, maar we zetten ook heel sterk in op één-op-één-begeleiding van kinderen om een echte impact te creëren op de leesbevordering. Het helpt dat we heel sterke partners in de buurt hebben voor dit soort projecten.
Een ander mooi voorbeeld is natuurlijk Camping Josée en Cantine Josée: de ideale plek om de mensen uit de buurt te leren kennen. We maken met plezier deel uit van de organisatie en zijn daar ook heel vaak aanwezig zodat mensen ook een gezicht op Bib Joske kunnen plakken. Op Camping Josée bouwen we een bibliotheek en organiseren we voorleesmomenten in verschillende talen, auteurslezingen, slamschrijfworkshops … Er was ook een babydag speciaal voor de allerkleinsten die dan konden snoezelen, peuterturnen, naar muziek luisteren of gemasseerd worden.
Hier in Sint-Joost-ten-Node delen de Nederlandstalige en de Franstalige bibliotheek eenzelfde gebouw.
En dat levert alleen maar voordelen op! De meerderheid van onze bezoekers gebruiken beide bibliotheken. Je loopt gewoon in één moeite van beneden naar boven. Wat ook heel logisch is, want mensen zijn thuis ook helemaal niet meer ééntalig. Wij hebben ook een vrij uitgebreid anderstalig aanbod in onze bibliotheek en dat proberen we duidelijk te etaleren zodat bezoekers hier toegang toe krijgen.
Veel mensen hebben zelfs niet echt door dat het om twee verschillende bibliotheken gaat. Het gaat voor hen vaak ook gewoon over de ruimtes veel meer dan om de boeken hier. Ze komen hier voor de zithoekjes waar ze rustig kunnen werken, op de computer surfen of tot rust komen. Sommige mensen zitten hier van ’s ochtends vroeg tot de bib weer sluit.
Wie is jullie doelgroep? Hoe bereik je hen?
Eigenlijk is iedereen welkom. We zijn er voor Nederlandstaligen, voor Nederlandslustigen en voor mensen die niets met het Nederlands hebben, maar hier gewoon graag zijn. We proberen vooral met een warm onthaal open te staan voor iedereen. En ook door buiten de muren te werken, en dat samen met andere partners: met het gemeenschapscentrum, de gemeente, de scholen, Aximax,...
Wat ik het leukste vind aan mijn job is het sociale contact. Het allerliefste zit ik aan de balie om iedereen die binnenkomt warm te verwelkomen. Ik geloof heel sterk in de sociale functie van bibliotheken – net als mijn collega’s trouwens – dus wij kennen de mensen die hier langskomen ook vaak goed. Aan de balie kun je mensen vaak echt concreet helpen, soms alleen maar door te luisteren. En dat geeft echt veel voldoening.
Ik heb ook het geluk dat ik in een geweldig team kan werken met allemaal mensen die geloven in hetzelfde verhaal. Dat creëert een goede energie.
Wat is er uitdagend in je functie of in de context?
Wij zijn een open huis, maar hoe goed je ook je best doet om toegankelijk te zijn, er blijven drempels. Hoewel we ons wel ergens verantwoordelijk voelen om iets te willen betekenen in leesbevordering en iedereen te helpen dat leesplezier te vinden, lukt dat gewoonweg niet. Heel veel families zullen nooit een bibliotheek bezoeken, omdat ze het niet kennen, of denken dat het niets voor hen is.
Om die reden hebben wij een keuze gemaakt in welke rol wij als bibliotheek kunnen spelen en focussen we ons vooral op de kinderen. We proberen mee de boodschap te verspreiden dat lezen veel meer kan zijn dan een boek lezen. Dat je vanaf het nulde jaar van een kind bezig kunt zijn met warme interactie en taligheid. Dat foto’s en straatbeelden lezen ook een vorm van lezen is. Dit wordt trouwens heel mooi uitgelegd in de tentoonstelling “Voorlezen komt voor lezen”. Op die manier proberen we zo veel mogelijk kinderen leesplezier te kunnen laten beleven en deze generatie kinderen zo veel mogelijk kansen te bieden.
Heb je advies voor collega’s in het netwerk?
Iedereen heeft zijn persoonlijke reden om naar deze plek te komen. Je ziet van buitenaf niet wat mensen met zich meedragen of waarom ze zich op een bepaalde manier gedragen. De mensen en hun gezinssituaties leren kennen brengt heel veel begrip te weeg. Als je weet hoe het komt dat een boek te laat wordt teruggebracht, dan scheld je al gauw die boete kwijt. Als ik één advies mag geven dan is het doorheen de regeltjes durven te kijken naar de mensen. Op die manier bouw je heel waardevolle banden op.
Foto's: © Bib Joske
